Trzeci naukowy Nobel w tym roku przyznany. Nagrodzeni naukowcy badający naprawę DNA

Artykuł/Nauka 08.10.2015
Trzeci naukowy Nobel w tym roku przyznany. Nagrodzeni naukowcy badający naprawę DNA

Po poniedziałkowych i wtorkowych wiadomościach dotyczących Nagrody Nobla z zakresu medycyny i fizyki, przyszła kolej na następną dziedzinę nauki – chemię.

Szwedzka Akademia Nauk zdecydowała się uhonorować trzech naukowców: Tomasa Lindahla, Paula Modricha oraz Aziza Sancara za mechanistyczne badania naprawy DNA. Każdy z nich otrzyma jedną trzecią część tegorocznej nagrody.

Czego dokonali Lindahl, Modrich oraz Sancar? Udało im się opisać mechanizm, dzięki któremu komórki dokonują napraw uszkodzonego DNA.

chemia1

Cząsteczka DNA jest niestabilna – może ulec uszkodzeniu pod wpływem promieniowania ultrafioletowego, temperatury i wielu innych czynników zewnętrznych. Nawet bez tego DNA jest podatne na spontaniczne zmiany oraz defekty, szczególnie podczas podziału komórkowego. Proces ten odbywa się w ludzkim ciele miliony razy dziennie.

Jak to się dzieje, że mimo tej podatności na uszkodzenia, nasze DNA nie ulega szybkiej degeneracji? W komórki żywych organizmów wbudowane są mechanizmy monitorowania i samonaprawy – niektóre przypominające nieco mechanizm sumy kontrolnej w plikach na komputerze.

chemia2

Trzej nagrodzeni przez szwedzkich akademików naukowcy jako pierwsi zbadali i opisali kilka z mechanizmów działających na rzecz naprawy i ochrony DNA w naszych komórkach. Aziz Anzar zajmował się ochroną przez zmianami dokonanymi pod wpływem promieniowania UV, a Paul Modrich błędami powstającymi przy podziale komórki. Natomiast pionierskie badania Tomasa Lindahla były pierwszą w ogóle inspiracją do poszukiwań komórkowych mechanizmów naprawczych – on pierwszy opisał dużą podatność DNA na uszkodzenia.

Naukowcy podzielą się ośmioma milionami koron szwedzkich, czyli kwotą odpowiadającą około 3,65 mln złotych.

* Grafika: Shutterstock

– Pe3k / Shutterstock.com

Advertisement

Musisz przeczytać:

Dołącz do dyskusji

Advertisement
Advertisement