Zawód przyszłości: specjalista od projektowania osobowości botów. To od niego zależy, czy polubisz Cortanę lub Siri

Relacja/Technologie 13.05.2019
Zawód przyszłości: specjalista od projektowania osobowości botów. To od niego zależy, czy polubisz Cortanę lub Siri

Zawód przyszłości: specjalista od projektowania osobowości botów. To od niego zależy, czy polubisz Cortanę lub Siri

W trakcie ostatniego dnia konferencji Build poświęciłem trochę czasu, aby odwiedzić siedzibę Microsoftu w pobliskim Redmond.

Od miejsca konferencji (śródmieście Seattle), a campusem w Redmond jest około 45 minut malowniczej jazdy. Przejeżdża się m.in. przez ogromny most poprzez Jezioro Waszyngton.

Po dotarciu na miejsce miałem okazję spotkać się z Deborah Harrison i Jonathanem Fosterem, zajmującymi się kształtowaniem sposobu, w jaki użytkownicy odbierają asystentów takich jak Cortana, oraz boty tworzone za pomocą Azure Bot Framework.

W trakcie prezentacji i dyskusji oboje prowadzący wprowadzili pojęcie osobowości bota. Wskazali również sposoby, w jakie możemy ją zaprojektować, a także wspomnieli o niebezpieczeństwach, jakie wiążą się z nieodpowiednim zaprojektowaniem interakcji z automatycznym asystentem.

Do projektowania interakcji potrzeba… pisarza

Jak powiedział Jonathan Foster, do projektowania „konwersacyjnych interfejsów użytkownika“ potrzeba kogoś, kto protrafi:

  • tworzyć postaci i osobowości w słowie pisanym,
  • pisać spójne dialogi,
  • rozumieć znaczenie i skutki użycia słów i ich nacechowanie emocjonalne.

Innymi słowy, potrzeba do tego pisarza bądź scenarzysty. Sam Jonathan przez wiele lat zajmował się pisaniem scenariuszy do telewizji i teatru.

Pracujący nad osobowością Cortany zadali sobie pytanie: co to jest osobowość? Jak powstaje i jak ją odbieramy. Okazało się, że składa się na nią wiele rzeczy: takich jak dobór słów, akcenty, pauzy, zrozumienie kontekstu, sposób w jaki ktoś odzwierciedla emocje.

Ponad wszystko zaś ustalili dwa najważniejsze fakty: postrzegana osobowość powstaje w umyśle użytkownika i jest odzwierciedleniem tego, w jaki sposób postrzega markę. Tak, ludzie będą utożsamiać cechy Cortany z Microsoftem, Siri z Apple oraz Alexy z Amazon.

Pionierem badań nad osobowością urządzeń, a komputerów w szczególności, był Clifford Nass z Uniwersytetu Stanford. Już w latach 80. powiedział on o komputerach:

Te rzeczy do ciebie mówią, tworzą z tobą relacje. Powodują, że czujesz się dobrze lub źle.

Nieżyjący już Nass współpracował z wieloma firmami nad tworzeniem personifikacji marki. Z Microsoftem również, dawno temu – ale wielu z nas pamięta produkt, który współtworzył.

Tak.

Nasze mózgi są stworzone do personifikacji

Nasz mózg automatycznie nadaje osobowość przedmiotom i zjawiskom. Klniemy na młotek, kopiemy stół który stanął nam na drodze, krzyczymy na samochód, który nie chce zapalić. Fakt, że boty i automatyczni asystenci nam odpowiadają, jeszcze to pogłębia.

Badania pokazały, że powszechnie nielubiane są osobowości niejasne i niejednoznaczne. Oznacza to, że dobrze by było taką osobowość zaprojektować od zera. Najlepiej taką, która wzbudza zaufanie, pokazuje że jest pomocna, i nie obraża użytkownika, nawet przypadkiem.

 

Okazało się, że nie jest to wcale takie proste zadanie. Ludzie w Microsofcie, zajmujący się tworzeniem osobowości Cortany i innych asystentów, musieli wyznaczyć sobie kilka twardych zasad. Niektóre z nich to: asystent nie może udawać człowieka, nie może zachęcać do więzi emocjonalnej z człowiekiem oraz nie powinien wypowiadać treści potencjalnie niebezpiecznych (np. wydawać porad zdrowotnych czy prawnych).

Pod uwagę brano pięć podstawowych osobowości

Pięć podstawowych osobowości, jakich cechy wyróżniono, to:

  • Profesjonalista. Na stwierdzenie „Jestem zmęczony“ odpowie: „Mam nadzieję że wkrótce będziesz miał okazję odpocząć“.
  • Przyjaciel. Na to samo stwierdzenie odpowie: „Słyszałem, że drzemka pomaga“.
  • Opiekun. Odpowie: „Powinieneś odpocząć“.
  • Cwaniak. Odpowie coś dowcipnego, np. „Nie mam zamiaru śpiewać ci kołysanki“.
  • Entuzjasta. Odpowie coś zachęcającego do działania np. „Nie śpij!“

Do każdej z tych typów osobowości przygotowano kilkaset pasujących odpowiedzi na konkretne pytania, a następnie wytrenowano sieci neuronowe tak, aby wygenerowały kolejne, pasujące.

Wynikiem można pobawić się pod tym adresem – możemy tam wybrać osobowości i obserwować w jaki sposób odpowiadają na konkretne kwestie.

Rosnąca ilość zastosowań interaktywnych interfejsów konwersacyjnych powoduje, że ich świadome tworzenie będzie coraz istotniejsze. Do tego pojawi się zupełnie nowa dziedzina projektowania i zapotrzebowanie na nowe, unikalne talenty.

Czy pomyślelibyście 10 lat temu, że będziemy rozmawiali o projektowaniu osobowości botów? Ja nie.

Musisz przeczytać:

Dołącz do dyskusji