Zbliża się całkowite zaćmienie Księżyca (lipiec 2018). W Polsce będą idealne warunki do obserwacji

Artykuł/Nauka 25.07.2018
Zbliża się całkowite zaćmienie Księżyca (lipiec 2018). W Polsce będą idealne warunki do obserwacji

Zbliża się całkowite zaćmienie Księżyca (lipiec 2018). W Polsce będą idealne warunki do obserwacji

Już w piątek 27 lipca wieczorem będziemy mieli okazję obserwować rzadkie zjawisko: całkowite zaćmienie Księżyca. Jest to jedno z najbardziej spektakularnych zjawisk astronomicznych, jakie można obserwować gołym okiem.

Zaćmienie Księżyca 2018

Tegoroczne zaćmienie Księżyca potrwa aż godzinę i czterdzieści pięć minut, a jego wieczorny czas (rozpocznie się około 21:30) gwarantuje, że jeśli tylko pogoda na to pozwoli, każdy na terenie Polski będzie mógł je zaobserwować. W większości polskich miast Księżyc wzejdzie na tyle wcześnie, że znajdzie się o 21:30 odpowiednio wysoko nad horyzontem, by był widoczny nad linią drzew czy budynków. Jak podaje portal Astronomia24, wschód Księżyca dla terenu Polski nastąpi pomiędzy 20:11 dla miast leżących na wschodzie a 20:46 dla miast na zachodzie naszego kraju. Maksymalna faza zaćmienia całkowitego nastąpi około godziny 22:20.

Krwawy Księżyc

Księżyc w trakcie zaćmienia często nazywany jest krwawym. Jest tak dlatego że w trakcie tego zjawiska promienie słoneczne przechodzą przez warstwy naszej atmosfery i oświetlają jego powierzchnie brunatno-czerwonym odcieniem. Jest to dość subtelne i nie każdy to zauważa, najłatwiej to uchwycić na początku maksymalnej fazy zaćmienia (czyli gdy natężenie światła padającego na powierzchnie naszego satelity maleje).

Superksiężyc?

Często w trakcie rozmów o zaćmieniu obserwujący wspominają jak bardzo duży wydawał się Księżyc w jego trakcie. Jest to w rzeczywistości złudzenie wynikające z tego, że ciało niebieskie wydaje nam się większe, gdy obserwujemy je na tle przedmiotów na horyzoncie. Przy odpowiedniej manipulacji ogniskową możemy ten efekt uwypuklić.

Całkowite zaćmienie Księżyca 2018 lipiec

Istnieje również zjawisko zwane superksiężycem – wtedy gdy Księżyc znajduje się najbliżej Ziemi na swojej eliptycznej orbicie. Jest to nazwa potoczna i wywodząca się z astrologii – właściwa nazwa dla tego zjawiska to perygeum orbity (a konkretnie syzygijne perygeum – bo aby Księżyc był widoczny i jasny musi znajdować się po przeciwnej stronie Ziemi co Słońce).

Wielkie Księżyce prezentowane w trakcie tego zjawiska na fotografiach znów są lekką manipulacją – jak łatwo wyliczyć, tarcza naszego naturalnego satelity jest wtedy zaledwie 14 proc. większa. Wynika to z tego że Księżyc nie krąży po bardzo wydłużonej orbicie. Ilustruje to schemat zamieszczony w Wikipedii.

Całkowite zaćmienie Księżyca 2018 lipiec
By Marcoaliaslama – Own work, CC BY-SA 3.0

Wpływ Księżyca

Wpływ naszego jedynego naturalnego satelity jest mocno przesadzony w potocznym rozumieniu i w popularnej kulturze. Często łączy się pełnię lub nów Księżyca z plonami w rolnictwie, samopoczuciem lub zdrowiem i płodnością człowieka oraz zwierząt gospodarczych, a nawet z kursami akcji.

Weryfikacja takich twierdzeń jest łatwa: wystarczy porównać badane zjawisko z danymi o fazach Księżyca. Nic dziwnego że wielokrotnie już to robiono. I to na tyle sposobów, że powstało nawet kilka meta-analiz, czyli analiz zbiorczych, które badają wyniki innych badań. Jednym z nich jest badanie autorstwa Jamesa Rottona i Ivana Kelly’ego Much Ado About The Full Moon, z którego wynikł brak korelacji pomiędzy fazami Księżyca a wypadkami, przestępczością, liczbą telefonów na policję, wygranymi w kasynach i wieloma innymi zjawiskami.

Pamiętajmy, mimo to, by w piątek, 27 lipca wyjść wieczorem przed dom lub na balkon i obejrzeć całkowite zaćmienie Księżyca, tym bardziej, że jest to pierwsze takie zjawisko od trzech lat, i najdłuższe w tym stuleciu.

Dołącz do dyskusji